Topraklama Nasıl Yapılır?
Topraklama Nasıl Yapılır?
Topraklama, bina ve tesislerde elektrik akımlarının neden olabileceği olumsuzluklara karşı yapılan bir güvenlik sistemidir. Topraklama yapılmasındaki amaç, cihazlar üzerinde oluşabilecek kaçak elektrik geriliminin, iletken kablolar aracılığı ile cihazdan alınarak toprağa iletimini sağlamaktır. Topraklama işlemleri için toprak ölçümü mutlaka yapılmalıdır. Bu sayede doğru topraklama işlemi yapılır.
Topraklamanın olmadığı durumlarda cihazlar üzerindeki elektrik kaçağı, hayati ve maddi kayıplara sebebiyet verebilir. Topraklama yapılabilmesi için, uygun toprak, uygun zemin, topraklama kablosu ve toprakla cihaz arasındaki akımın geçişini sağlayacak uygun bir iletkenin olması gerekir.
Nasıl Yapılır?
Topraklama sistemlerinin kurulması, topraklama yönetmeliği tarafından belirlenen standartlara göre yapılmalıdır. Standartlara uygun yapılmayan topraklama can ve mal güvenliği açısından risk taşıyacaktır. Topraklama yapılan ve canlıların dolaştığı bölgeler için toprak direnci ölçümleri test cihazlarıyla yapılmalı ve yapılacak topraklama sistemine göre olması gereken değerin altında bir dirence sahip olmalıdır. Toprak direncinin küçük olması, yıldırım düşmesi gibi yüksek elektrik akımı içeren durumlarla karşılaşıldığında bina ve canlıların zarar görmesini önleyecektir.
Topraklama İletkenleri
Topraklama ölçümü yapıldıktan sonra tespit edilen yerde, 1,5 metre derinliğinde bir çukur açılır ve bu çukura topraklama iletkeni olarak 1,5 mm kalınlığında bakır ya da 3 mm kalınlığında galvaniz levhalar diklemesine yerleştirilir. Levhaların üst bölümlerine kablo bağlayabilmek için delikler açılır. Binanın metal su tesisatları, elektrik şebekeleri ve cihazlardan çekilen topraklama kabloları bu levhalara bağlanır. Levhaların etrafı toprak ile doldurulur ve iyice sıkıştırılır. Toprak içerisinde taş, kum gibi maddelerin olmamasına dikkat edilir. Bu alanın üzeri beton ile kapatılarak topraklama işlemi tamamlanmış olur.
Bina topraklaması
Bina topraklamaları için iletken levhaların geniş yüzeyleri toprağa temas edecek şekilde, toprağın 1,5 metre derinliğine kadar toprağa gömülür. Bu levhaların etrafı kömür ile desteklenerek iletkenliğin artırılması sağlanır. İletkenlerin derine gömülmesinin nedeni, çeşitli hava şartlarında donmadan ve sudan etkilenmesini önlemek içindir. Elektrik şebekelerinden ve cihazlardan sarı-yeşil çizgili dışı yalıtımlı bakır kablolar ile topraklama iletkenlerine bağlantı yapılır. Şebekelerde gördüğümüz üç kablodan sarı-yeşil çizgili olan kablo topraklama için bulunur ve bu dünyanın her yerinde aynı şekilde kullanılmaktadır.
Topraklama Malzemeleri
Topraklama işlemlerindeki malzemeler, galvaniz veya bakır levhalar, bakır çubuklardır. Yapılacak topraklama türüne göre kullanılacak ürünlerin ölçüleri ve kalitesi farklı olabilmektedir. Topraklama sistemine bağlanacak noktalar şunlardır:
Bina genel topraklama sistemi,
İletişim sistemi kablolarının dışında bulunan iletken koruyucu kılıflar,
Binaların çelik konstrüksiyonu,
İletken özelliği olan su tesisatları,
Isıtma sistemleri, raylı sistemler, anten sistemleri ve yıldırım için kullanılan paratoner kablosu.
Topraklama işlemleri için topraklama levhalarına direkt olarak ya da kullanılacak topraklama baralarına bağlantı yapılarak sisteme sağlanmış olur.

Hava Araçlarında Topraklama
Uçaklarda, binalarda yapıldığı gibi topraklama mümkün değildir. Bunun sebebi, uçakların uçuş esnasında toprakla irtibatı bulunmamasındandır. Bununla birlikte, uçaklarda kullanılan elektrik sistemleri için nötr bağlantıya ihtiyaç yoktur. Uçak üzerinde biriken statik elektriğin toplanabilmesi için kuyruk ve kanat kısımlarında metal bölümler vardır. Bu sebeple uçaklarda paratonere gerek yoktur. Uçaklar yere indiklerinde özel iletkenleri ile toprağa bağlanır ve üzerinde biriken statik elektriğin boşaltılması sağlanır.



